Interview met Art.1 over gastlessen Surplusscholen

Op 20 maart 2015 besteedden de Surplusscholen – elk op hun eigen manier – aandacht aan de Anti-Discriminatiedag. Een aantal scholen organiseerde een gastles over discriminatie, die werd verzorgd door Art.1 Bureau Discriminatiezaken Noord-Holland Noord. Wat staken de kinderen daar zoal van op? En wat is er van blijven hangen?

Vooroordelen bespreekbaar maken

SurplusFilmpjeBureau Discriminatiezaken onderneemt verschillende activiteiten om het thema discriminatie onder de aandacht te brengen: van onderzoeken en campagnes tot en met lespakketten en gastlessen. Bij de gastles voor de groepen 5 tot en met 8 – zoals verschillende Surplusscholen die hebben afgenomen – worden vooroordelen met behulp van foto’s, muziek, film en een interactieve presentatie op een speelse manier bespreekbaar gemaakt. “In iedere samenleving wordt uitgesloten: omdat iemand gehandicapt is, een andere kleur heeft of omdat hij een nieuweling is in het dorp. Het is op zich best begrijpelijk dat we dat doen, je vertrouwt in principe alleen datgene wat je kent. Dat gebeurt vaak onbewust. Daarom is het goed om kinderen hier al jong van bewust te maken door er aandacht aan te besteden. Zo voorkom je dat het ontspoort en leidt tot discriminatie”, vertelt Luc Hofmans, directeur van Bureau Discriminatiezaken.

Positieve benadering

In plaats van met het spreekwoordelijke opgeheven vingertje te zwaaien, kiest het bureau bewust voor een positieve benadering. “Het gaat ons er vooral om zaken zichtbaar en bespreekbaar te maken, en kinderen zelf te laten nadenken over oplossingen. Steeds meer scholen zien het als hun taak om kinderen – naast het cognitieve aspect – ook te begeleiden in de ontwikkeling van hun sociale vaardigheden zodat zij een waardevolle bijdrage kunnen leveren aan onze samenleving. Discriminatie en omgaan met diversiteit passen daar heel mooi in.” Van de lessen op de Surplusscholen is hem De Zandhorst in Breezand erg bijgebleven. “Op die school zat in bijna in elke klas wel een ‘bijzonder’ kind, vanwege ziekte, een handicap, religie… Ik kon merken dat hierover op school veel gepraat wordt, de kinderen gaan daar erg goed mee om. Toen ik vroeg of ze het zieke jongetje in hun klas niet zielig vonden, antwoordden ze: ‘Nee hoor, hij is gewoon leuk.’ Ze kijken door de buitenkant heen en accepteren elkaar zoals ze zijn. Een erg mooi voorbeeld.”

Er gebeurde iets

Ook De Mient in Winkel nodigde Bureau Discriminatiezaken uit voor een gastles, vertelt leerkracht Marc Seton. “De docent ging aan de hand van een aantal stellingen, filmpjes en plaatjes met de kinderen in gesprek over discriminatie. Dat deed hij ongelooflijk goed. Sowieso was hij van nature een prettige persoonlijkheid waardoor hij goed overkwam op de kinderen. Daarnaast gaf hij elk kind de ruimte om zijn eigen geluid te laten horen. Kinderen mochten anders denken en anders zijn dan de anderen en tegelijkertijd ervoeren ze allemaal dat dat goed en juist erg mooi was. Er gebeurde echt iets in de klas.” Marc kon merken dat het thema ook na de gastles bleef hangen bij de kinderen. “Vlak daarna kwam in de les de Tweede Wereldoorlog aan bod en als het ging over hoe er in die tijd met de Joden werd omgegaan, verwezen kinderen direct naar wat ze over discriminatie hadden geleerd. Het is dus wel bij ze binnengekomen, dat is mooi om te zien.”

Naar je gevoel luisteren

Vooral het onderwerp ‘vooroordelen’ sprak de kinderen van De Sluis erg aan, vertelt Anne van der Salm, leerkracht in groep 8. “We kwamen erachter dat iedereen wel vooroordelen heeft, en dat dat op zich ook niet zo erg is. Soms krijg je een bepaald gevoel bij iemand, en het is belangrijk om daarnaar te luisteren, vooral als blijkt dat iemand verkeerde intenties heeft.” Ook de actualiteit kwam ter sprake tijdens de discussie. “Nog niet zo lang geleden waren er die aanslagen in Parijs, we hebben besproken hoe we daar tegenaan kijken. De klas was daar nogal van onder de indruk.” De kinderen kregen na afloop van de lijst een anti-discriminatie-armbandje. “Dat viel goed in de groep, ik zie kinderen er nog regelmatig mee lopen.” Als punt van kritiek noemt Anne: “Van mij had het wel wat interactiever gemogen. De kinderen zaten nu veel te luisteren, terwijl het juist zo leuk is om over dit thema met elkaar in gesprek te gaan.”